Slaapproblemen bij patiënten met hoofd-halskanker (SLEEP-project)

<-- terug naar index

Introductie

Slaapproblemen, waaronder insomnia en slaapapneu, komen veel voor bij patiënten met kanker. Slaapproblemen worden in verband gebracht met zowel biologische factoren (bijv. hypothalamus-hypofyse-bijnier-as (HPA-as) deregulatie), diverse symptomen (bijv. depressie), kankerprogressie en overleving. Er is echter nog veel onbekend over slaapproblemen bij hoofd-halskankerpatiënten. Het doel van dit project is dan ook om meer inzicht te krijgen in slaapproblemen bij deze patiënten. Dit project is gebaseerd op de rationale dat kennis over de prevalentie van slaapproblemen bij hoofd-halskankerpatiënten beperkt is; kennis over factoren die samenhangen met slaapproblemen beperkt is, slaapproblemen waarschijnlijk samenhangen met andere symptomen zoals vermoeidheid of pijn, maar inzicht in mogelijke clusters beperkt is; dat slaapproblemen samenhangen met het centraal stress systeem, maar gedetailleerde informatie beperkt is; en dat slaapproblemen geassocieerd zijn met overleving.

Doel studie

Dit project geeft inzicht in slaapproblemen bij patiënten met nieuw-gediagnosticeerde hoofd-halskanker. Specifiek zal dit project ingaan op: 1) de prevalentie van slaapproblemen voorafgaand aan behandeling; 2) de relatie tussen kwaliteit van leven en slaapproblemen; 3) symptoomclusters; 4) de associatie tussen slaapproblemen en overleving; en 5) de (mogelijke) rol van vermoeidheid, pijn, depressie, angst en deregulatie van de HPA-as in de relatie tussen slaapproblemen en overleving. Deze studie maakt gebruik van data van de NET-QUBIC studie, een landelijke multicenter cohort studie bij HHK-patiënten. Meer informatie over NET-QUBIC is terug te vinden in deze jaarindex en op www.kubusproject.nl.

Vraagstelling/ hypotheses

De hypothese is dat hoofd-halskanker-specifieke kwaliteit van leven samenhangt met slaapproblemen. Daarnaast is de verwachting dat slaapproblematiek sterk samenhangt met andere symptomen zoals vermoeidheid, pijn, depressie, angst en/of cognitief functioneren. Ook wordt verwacht dat slaapproblemen samenhangen met overleving en dat deze associatie wordt gemodereerd door persoonlijke en klinische factoren en HHK-specifieke kwaliteit van leven, en mogelijk wordt gemedieerd door symptomen (bijv. vermoeidheid of pijn), ontstekingsmarkers of andere biomarkers.

(Klinische) relevantie

Dit project draagt bij aan betere kennis over de prevalentie van slaapproblemen bij hoofd-halskanker patiënten, de ontwikkeling van predictieve modellen en het verbeteren van de besluitvorming omtrent de behandeling van slaapproblemen. Inzicht in de samenhang tussen biobehavioral pathways en tumor progressie zal daarnaast bijdragen aan het verbeteren van op maat gemaakte zorg voor deze patiënten.

Translatie/ implementatie

De resultaten van dit project zullen bijdragen aan de ontwikkeling van een (online) interventie voor hoofd-halskanker patiënten die last hebben van slaapproblemen.